Hao123 Pro: Góc Chuyên Hóa

Hiển thị các bài đăng có nhãn Góc Chuyên Hóa. Hiển thị tất cả bài đăng

MỘT VÀI VẤN ĐỀ TRONG ĐỀ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI QUỐC GIA MÔN HOÁ HỌC

<div style="text-align: justify;"> </div> <div style="text-align: center;"><a href="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEiBVBJyH2d2jFWJI1zTo7XC87qKubYKux0BksHaE8g0KhgezfXfjJldVUp9L_QF-fkTMfqWDO3VUU3z5DiRFX5wfZkkOoWglKPIIrZsqj1H2Mergzp1_S8FoZTZ8NCE1G4yhvM7Yfwuuag/s1600/00.jpg" imageanchor="1" style="margin-left: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" height="267" src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEiBVBJyH2d2jFWJI1zTo7XC87qKubYKux0BksHaE8g0KhgezfXfjJldVUp9L_QF-fkTMfqWDO3VUU3z5DiRFX5wfZkkOoWglKPIIrZsqj1H2Mergzp1_S8FoZTZ8NCE1G4yhvM7Yfwuuag/s400/00.jpg" width="400" /></a></div><div style="text-align: center;"> <div style="text-align: justify;"></div></div><div class="MsoNormal" style="text-align: justify;"> I. ĐẶT VẤN ĐỀ    </div><div class="MsoNormal" style="text-align: justify;">  </div><div class="MsoNormal" style="text-align: justify;">Trong các năm trước đây đề thi chọn học sinh giỏi quốc gia môn hoá học lớp 12 THPT nhìn chung có thể coi là những đề thi hay, tương đối chuẩn xác về mặt khoa học và mặt sư phạm, tiếp cận được các vấn đề hiện đại của hoá học, có tính thời sự (như bài về melamin, amigdalin, điều chế các loại thuốc…), có khả năng phân loại học sinh, có nội dung nâng cao trên cơ sở khung chương trình chuyên. Tuy nhiên trong đề thi một vài năm gần đây, ở phần hoá hữu cơ có một số câu thiếu chuẩn xác, không rõ ràng, không có giới hạn dẫn tới vô số lời giải. Hơn thế ở phần hướng dẫn giải (coi như là đáp án) thường có những lời giải hoặc áp đặt, hoặc lầm lẫn thiếu cơ sở lý thuyết và thực tế.</div><div class="MsoNormal" style="text-align: justify;"> </div><div class="MsoNormal" style="text-align: justify;">    Những sai sót về đề thi và đáp án không những gây hoang mang cho học sinh, gây khó khăn cho việc chọn học sinh giỏi của kì thi mà còn gây tác động tiêu cực lâu dài cho quá trình dạy và học. Với mong muốn rằng các đề thi sẽ chuẩn xác hơn, hay hơn, có tác động tích cực cho việc học tập và giảng dạy đối với học sinh và giáo viên THPT, trong bài báo này chúng tôi trình bày ý kiến của mình về một vài câu trong đề thi chọn học sinh giỏi quốc gia môn hoá học lớp 12 THPT năm 2010. </div><div class="MsoNormal" style="text-align: justify;"> </div><div class="MsoNormal" style="text-align: justify;"> II. Nội dung</div><div class="MsoNormal" style="text-align: justify;"> </div><div class="MsoNormal" style="text-align: justify;">       Câu 7.1a  ở Đề thi chọn học sinh giỏi quốc gia môn hoá học lớp 12 THPT năm 2010 có nội dung sau: </div><div class="MsoNormal" style="margin-right: -0.9pt; text-align: justify;"> </div> <div class="MsoNormal" style="margin-right: -0.9pt; text-align: justify;">Viết công thức của sản phẩm tạo thành từ các phản ứng sau: </div><div class="MsoNormal" style="margin-right: -0.9pt; text-align: justify;"> </div> <div class="MsoNormal" style="margin-right: -0.9pt; text-align: center;"><img alt="" height="160" src="http://www.hoaphothong.com/images/fckUpload/image/Trao%20doi%20cung%20chuyen%20gia/Hai%201.bmp" width="400" /></div> <div class="MsoNormal" style="margin-right: -0.9pt; text-align: justify;">     Mọi học sinh đều hiểu rằng chiều hướng của một phản ứng hữu cơ không những phụ thuộc vào bản chất của các chất tham gia mà còn phụ thuộc vào điều kiện tiến hành phản ứng (nhiệt độ, dung môi, nồng độ) [1, 4, 5, 6]. </div><div class="MsoNormal" style="margin-right: 0cm; text-align: justify;">      Vì ở câu này không cho biết OH- lấy từ hợp chất nào (KOH, NaOH, dd NH3, [Ag(NH3)2]OH….), ở dạng nào (rắn hay dung dịch? đặc hay loãng?), lượng dùng là bao nhiêu (dùng với lượng xúc tác hay với tỉ lệ mol 1:1; 1:2; …?), dung môi cho phản ứng là gì (nước, ancol  hay ancol-nước… ?), nhiệt độ tiến hành hành phản ứng thế nào? nên theo thông lệ người ta phải hiểu là ở những điều kiện bình thường, tức là: dùng dung dịch nước của NaOH hoặc KOH, nồng độ không cao, ở nhiệt độ phòng.</div><div class="MsoNormal" style="margin-right: -0.9pt; text-align: justify;"> Trên cơ sở kiến thức về phản ứng của các chất hữu cơ, học sinh sẽ trả lời câu hỏi này theo các hướng sau:</div><div class="MsoNormal" style="margin-right: -0.9pt; text-align: justify;"> </div> <div class="MsoNormal" style="margin-right: -0.9pt; text-align: justify;"> 1. Vì hợp chất đã cho thuộc loại dẫn xuất halogen có khả năng phản ứng cao [5] nên dễ dàng xảy ra phản ứng thế ngay ở nhiệt độ thường với dung dịch kiềm loãng sau đó sản phẩm tạo ra không bền nên bị tách HCl tạo thành anđehit.</div><div class="MsoNormal" style="margin-right: -0.9pt; text-align: justify;"> </div> <div class="MsoNormal" style="margin-right: -0.9pt; text-align: center;"><img alt="" height="77" src="http://www.hoaphothong.com/images/fckUpload/image/Trao%20doi%20cung%20chuyen%20gia/Hai2.bmp" width="400" /></div><div class="MsoNormal" style="margin-right: -0.9pt; text-align: justify;"> </div> <div class="MsoNormal" style="margin-right: -0.9pt; text-align: justify;">Hoặc cũng có thể: </div> <div class="MsoNormal" style="margin-right: -0.9pt; text-align: center;"><img alt="" height="75" src="http://www.hoaphothong.com/images/fckUpload/image/Trao%20doi%20cung%20chuyen%20gia/Hai%204.bmp" width="400" /></div><div class="MsoNormal" style="margin-right: -0.9pt; text-align: justify;">Để tạo ra được chất B ở trên thì phải tiêu tốn ít nhất 1 mol OH- cho 1 mol A.</div><div class="MsoNormal" style="line-height: 120%; margin-right: -0.9pt; text-align: justify;">   2. Hợp chất A là một xeton có Hα linh động nên chỉ cần một lượng nhỏ OH- làm xúc tác, ngay ở nhiệt độ phòng cũng đủ gây ra phản ứng kiểu andol hoá:</div> <div style="text-align: justify;"> </div> <div style="text-align: center;"><img alt="" height="127" src="http://www.hoaphothong.com/images/fckUpload/image/Trao%20doi%20cung%20chuyen%20gia/Hai4.bmp" width="400" /> </div><div style="text-align: justify;"> </div><div style="text-align: justify;"> 3. Ở C và D đều có thể xảy ra phản ứng thế nội phân tử (SNi) [5] như sau:</div><div style="text-align: justify;"> </div> <div style="text-align: center;"><img alt="" height="68" src="http://www.hoaphothong.com/images/fckUpload/image/Trao%20doi%20cung%20chuyen%20gia/Hai5.bmp" width="400" /></div><div style="text-align: justify;"> </div> <div style="text-align: justify;">Phản ứng SNi  tương tự như các phản ứng tạo ra E và F xảy ra khá dễ dàng và đã được nêu ra trong nhiều tài liệu [2, 4, 5, 7, 8, 9, 10] và cũng là dễ hiểu đối với học sinh. 4. Các nguyên tử clo ở D, E, F đều dễ dàng bị thuỷ phân rồi tách HCl tạo ra nhiều sản phẩm, thí dụ:</div><div style="text-align: justify;"> </div> <div style="text-align: center;"><img alt="" height="60" src="http://www.hoaphothong.com/images/fckUpload/image/Trao%20doi%20cung%20chuyen%20gia/Hai6.bmp" width="400" /></div><div style="text-align: justify;"> 5. Hợp chất D còn có thể bị tách nước (E1cb) tương tự như giai đoạn tách nước ở phản ứng ngưng tụ croton tạo ra hợp chất K, nếu tiếp tục bị thuỷ phân thì cho hợp chất L: </div><div style="text-align: justify;"> </div><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://www.hoaphothong.com/images/fckUpload/image/Trao%20doi%20cung%20chuyen%20gia/Hai7.bmp" imageanchor="1" style="margin-left: 1em; margin-right: 1em;"><img alt="" border="0" height="61" src="http://www.hoaphothong.com/images/fckUpload/image/Trao%20doi%20cung%20chuyen%20gia/Hai7.bmp" width="400" /></a></div><div style="text-align: justify;">  Năm hướng trên đều dễ dàng xảy ra trong điều kiện bình thường và cũng phù hợp với tư duy logic của học sinh giỏi và của mọi người có kiến thức về hoá hữu cơ.</div> <div class="MsoNormal" style="line-height: 120%; margin-right: -0.9pt; text-align: justify;">Với câu hỏi:</div><div style="text-align: center;"></div> <div style="text-align: center;"><img alt="" height="134" src="http://www.hoaphothong.com/images/fckUpload/image/Trao%20doi%20cung%20chuyen%20gia/Hai8.bmp" width="400" /> </div><div style="text-align: center;"></div> <div class="MsoNormal" style="line-height: 120%; margin-right: -0.9pt; text-align: justify;">Học sinh không hiểu người ra đề bắt học sinh phải phân tích cả 5 hướng phản ứng nêu trên hay chỉ cần nêu ra một hướng là đủ? Học sinh và giáo viên đành phải đợi khi có “hướng dẫn chấm đề thi chính thức môn hoá học của Bộ”</div><div class="MsoNormal" style="line-height: 120%; margin-right: -0.9pt; text-align: justify;"> Và đây là đáp án của Bộ: </div><div style="text-align: center;"></div> <div style="text-align: center;"><img alt="" height="104" src="http://www.hoaphothong.com/images/fckUpload/image/Trao%20doi%20cung%20chuyen%20gia/Hai9.bmp" width="400" /></div><div style="text-align: center;"></div> <div style="text-align: justify;"> Để hiểu được đáp án này học sinh phải được học phản ứng Cannizaro. Đó là phản ứng của một số anđehit không có Hα khi bị đun nóng trong dung dịch NaOH hoặc KOH đậm đặc (nồng độ khoảng 50%) [3, 4, 10, 11] thí dụ: </div><div style="text-align: center;"></div> <div style="text-align: center;"><img alt="" height="66" src="http://www.hoaphothong.com/images/fckUpload/image/Trao%20doi%20cung%20chuyen%20gia/Hai10.bmp" width="400" /></div><div style="text-align: center;"></div> <div>     Cơ chế của phản ứng này là khó đối với nhiều học sinh, tuy vậy một học sinh giỏi khi đọc nhiều cũng có thể biết được rằng ở phản ứng Cannizaro từ hai phân tử anđehit không có Hα dưới tác dụng của kiềm đặc và đun nóng đã tạo ra một phân tử axit và một phân tử ancol tương ứng. Nếu ở đầu bài cho thêm yếu tố nồng độ và đun nóng, chẳng hạn: Hãy viết sản phẩm của phản ứng sau: </div><div> </div><div style="text-align: center;"><img alt="" height="60" src="http://www.hoaphothong.com/images/fckUpload/image/Trao%20doi%20cung%20chuyen%20gia/Hai11.bmp" width="400" /> </div><div style="text-align: justify;"> Thì một học sinh giỏi biết về phản ứng Cannizaro sẽ có lời giải hợp lý (tuy chưa đúng với thực tế) là: </div><div style="text-align: center;"><img alt="" height="46" src="http://www.hoaphothong.com/images/fckUpload/image/Trao%20doi%20cung%20chuyen%20gia/Hai12.bmp" width="400" /> </div><div style="text-align: justify;"> Trong một vài tài liệu [10, 11], khi viết về phản ứng Cannizaro, người ta còn ghi rằng có thể xảy ra phản ứng Cannizaro nội phân tử như sau: </div><div style="text-align: center;"><img alt="" height="72" src="http://www.hoaphothong.com/images/fckUpload/image/Trao%20doi%20cung%20chuyen%20gia/Hai13.bmp" width="400" /></div> <div class="MsoNormal" style="line-height: 120%; margin-right: -0.9pt; text-align: justify;">Nếu phản ứng Cannizaro là một phản ứng bất thường thì phản ứng Cannizaro nội phân tử như trên lại là trường hợp đặc biệt của một phản ứng bất thường. </div><div class="MsoNormal" style="line-height: 120%; margin-right: -0.9pt; text-align: justify;"> </div><div class="MsoNormal" style="line-height: 120%; margin-right: -0.9pt; text-align: justify;">   Qua phân tích như trên chúng ta thấy câu 7.1a không thể coi là một đề bài đạt được mức bình thường.Tuy vậy chúng ta cũng bàn về câu trả lời cho đề bài đó:</div><div class="MsoNormal" style="line-height: 120%; margin-right: -0.9pt; text-align: justify;"> </div><div class="MsoNormal" style="line-height: 120%; margin-right: -0.9pt; text-align: justify;">   Nếu giới hạn chỉ xét một phản ứng trọn vẹn đầu tiên thì câu trả lời đúng là hợp chất B hoặc D. Nếu muốn khai thác đến phản ứng thứ hai tiếp theo thì câu trả lời đúng là hợp chất E, F, G, H, I, K, L. Ở đầu bài không cho điều kiện “đun nóng với kiềm đặc” nên không thể có câu trả lời là M và N và càng không thể là S được vì theo các tài liệu [10, 11]  thì S được tạo ra khi đun nóng B với kiềm đặc chứ không phải là cho A tác dụng với OH- như đề bài đã ra. </div>      Như vậy thật không thể hiểu nổi vì sao tác giả lại lấy hợp chất S làm đáp án chính thức? Vậy thì chủ đích của tác giả ra đề câu 7.1a là để chọn được một học sinh “thần đồng” hay là để chọn một học sinh đã được cho biết về trường hợp đặc biệt của phản ứng Canizaro ở một nơi nào đó.  Phạm Hồng Hải, Giáo viên trường THPT Chuyên Đại học Sư phạm Hà Nội

MỘT VÀI VẤN ĐỀ TRONG ĐỀ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI QUỐC GIA MÔN HOÁ HỌC

I. ĐẶT VẤN ĐỀ Trong các năm trước đây đề thi chọn học sinh giỏi quốc gia môn hoá học lớp 12 THPT nhìn chung có thể coi là những đ...

Đọc thêm »

09:05

Biến đổi khí hậu là gì?

"Biến đổi khí hậu trái đất là sự thay đổi của hệ thống khí hậu gồm khí quyển, thuỷ quyển, sinh quyển, thạch quyển hiện tại và trong tương lai bởi các nguyên nhân tự nhiên và nhân tạo".  <div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEiECk4DjZ0BdyrBq3reYfWKd722MPt4wV2htN7TkYsgmGFK1S2HDpN2U45KQM0eAGHBFO8kvadTDJ4q9R1BmDfx06ZMpT-4qIWw0PyPHcFOxfR3D1d8H6eH_FLycgqINj-fj9h2F127TIg/s1600/suong+khoi.jpg" imageanchor="1" style="margin-left: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" height="285" src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEiECk4DjZ0BdyrBq3reYfWKd722MPt4wV2htN7TkYsgmGFK1S2HDpN2U45KQM0eAGHBFO8kvadTDJ4q9R1BmDfx06ZMpT-4qIWw0PyPHcFOxfR3D1d8H6eH_FLycgqINj-fj9h2F127TIg/s400/suong+khoi.jpg" width="400" /></a></div> Nguyên nhân chính làm biến đổi khí hậu trái đất là do sự gia tăng các hoạt động tạo ra các chất thải khí nhà kính, các hoạt động khai thác quá mức các bể hấp thụ và bể chứa khí nhà kính như sinh khối, rừng, các hệ sinh thái biển, ven bờ và đất liền khác.  Các biểu hiện của sự biến đổi khí hậu trái đất gồm: <ul></ul><ol></ol>Sự nóng lên của khí quyển và trái đất nói chung. Sự thay đổi thành phần và chất lượng khí quyển có hại cho môi trường sống của con người và các sinh vật trên trái đất. Sự dâng cao mực nước biển do tan băng dẫn tới sự ngập úng của các vùng đất thấp, các đảo nhỏ trên biển. Sự di chuyển của các đới khí hậu tồn tại hàng nghìn năm trên các vùng khác nhau của trái đất dẫn tới nguy cơ đe doạ sự sống của các loài sinh vật, các hệ sinh thái và hoạt động của con người. Sự thay đổi cường độ hoạt động của quá trình hoàn lưu khí quyển, chu trình tuần hoàn nước trong tự nhiên và các chu trình sinh địa hoá khác. Sự thay đổi năng suất sinh học của các hệ sinh thái, chất lượng và thành phần của thuỷ quyển, sinh quyển, các địa quyển. Các quốc gia trên thế giới đã họp tại New York ngày 9/5/1992 và đã thông qua Công ước Khung về Biến đổi khí hậu của Liên Hợp Quốc. Công ước này đặt ra mục tiêu ổn định các nồng độ khí quyển ở mức có thể ngăn ngừa được sự can thiệp của con người đối với hệ thống khí hậu. Mức phải đạt nằm trong một khung thời gian đủ để các hệ sinh thái thích nghi một cách tự nhiên với sự thay đổi khí hậu, bảo đảm việc sản xuất lương thực không bị đe doạ và tạo khả năng cho sự phát triển kinh tế tiến triển một cách bền vững.  <ol></ol> <ul></ul><div style="text-align: right;">ST </div>

Biến đổi khí hậu là gì?

"Biến đổi khí hậu trái đất là sự thay đổi của hệ thống khí hậu gồm khí quyển, thuỷ quyển, sinh quyển, thạch quyển hiện tại và trong tư...

Đọc thêm »

03:42

Nước là gì?

<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEg_Rg1xfjUX4plcCL9ggumJQiCD9mRlXydVh-u21cOhIodADErdb-Nafqea-JGRryplL0TX4rNcVwD6T23ChqnKWVr_fvWd4G6YdKCWo0CC8nh6buV5d8-WGrrp6RfBL-P37PNPeDJe1sk/s1600/1233.jpg" imageanchor="1" style="margin-left: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" height="225" src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEg_Rg1xfjUX4plcCL9ggumJQiCD9mRlXydVh-u21cOhIodADErdb-Nafqea-JGRryplL0TX4rNcVwD6T23ChqnKWVr_fvWd4G6YdKCWo0CC8nh6buV5d8-WGrrp6RfBL-P37PNPeDJe1sk/s400/1233.jpg" width="400" /> </a></div><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"> </div>Giống như không khí, nước thì tối cần thiết cho đời sống, không có nước, ta không thể sống sót trong vài ngày được. Con người, cây cối và thú vật đều cần nước để tồn tại. Trên 70% bề mặt của trái đất là nước. Khoảng 97% lượng nước trên trái đất là ở các đại dương. Nước là một hợp chất gồm hydro và oxy. Tính theo thể tích, nó có hai phần hydro và một phần oxy. Nước tinh khiết thì không màu, không mùi và không vị. Chúng ta lấy nước từ sông, hồ, suối, giếng, biển cả, v.v... Nước tồn tại trong ba trạng thái :rắn, lỏng và hơi. Ta thường thấy nước ở trạng thái lỏng nhưng khi đông lạnh tới 0 độ C, nó biến thành nước đá và khi được đun sôi tới 100 độ C nó biến thành hơi nước. Nước được lấy từ thiên nhiên thì không tinh khiết vì nó có chứa nhiều loại muối và chất khoáng hoà tan trong đó. Bởi vì các đặc tính không tinh khiết này nên nước có vị. Nước có nhiều muối khoáng sẽ không tạo bọt khi ta dùng nó với xà bông. Ta gọi đó là độ cứng của nước. Độ cứng của nước gồm có hai loại : tạm thời và vĩnh cửu. Độ cứng tạm thời là nước có bicacbonat canxi và bicacbonat magie. Khi đun sôi nước thì hai chất này bị khử đi. <div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://www.khoahoc.com.vn/photos/Image/2008/07/10/water1.jpg" imageanchor="1" style="margin-left: 1em; margin-right: 1em;"><img alt="http://www.khoahoc.com.vn/photos/Image/2008/07/10/water1.jpg" border="0" class="decoded" height="267" src="http://www.khoahoc.com.vn/photos/Image/2008/07/10/water1.jpg" width="400" /></a></div> Độ cứng vĩnh cửu là nước có florua, sunphát canxi và magie. Để làm mất độ cứng của nước, ta phải hoà sodium cacbônát vào trong nước. Chẳng hạn, nước đá thì nhẹ hơn nước. Đó là lý do tại sao nước đá và các tảng băng lại nổi trên mặt nước. Nước có độ đông đặc cao nhất ở 4 độ C . Vì tính chất này nên vào mùa đông nước ở bề mặt các ao hồ đông lại, còn những lớp nước ở bên dưới thì không đông. Nước được gọi là một dung môi phổ biến. Nước biển mặn bởi vì có nhiều chất khoáng hoà tan trong đó. Không khí tự nó hoà tan trong nước, nên các động vật sống ở dưới nước có thể thở được. Nước là một chất lỏng không dễ bị bay hơi. Đó là lý do tại sao đất giữ được độ ẩm trong thời gian dài do đó cây cối mới có thể sống được. Hàm lượng nước trong các sinh vật thì khác nhau. Cây cối có từ 60% đến 80% hàm lượng nước. Trái cây tươi có từ 85% đến 95% và các loại cây sống ở dưới nước có 98% , cơ thể con người có 65%. <div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEgvwP_DaQzXgBc7ipLz07CgiPVg3tHCMKng9InPGkplx_ZqQbLf3sM_25ML8VBp0w2JL9DMDWxq3capwPVYzMdWfH1UNv77cDI-R1UQgTTJMspg205eGET7pjOCSuaAAHvrct0yMlcH-hs/s1600/n%C6%B0%E1%BB%9Bc.jpg" style="margin-left: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" height="300" src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEgvwP_DaQzXgBc7ipLz07CgiPVg3tHCMKng9InPGkplx_ZqQbLf3sM_25ML8VBp0w2JL9DMDWxq3capwPVYzMdWfH1UNv77cDI-R1UQgTTJMspg205eGET7pjOCSuaAAHvrct0yMlcH-hs/s400/n%C6%B0%E1%BB%9Bc.jpg" width="400" /></a></div> Nước thường có các vi khuẩn gây bệnh như : thương hàn, dịch tả, kiết lỵ, tiêu chảy, v.v... Do đó ta nên uống nước được đun sôi. <div style="text-align: right;">Nguyễn Hữu Học </div><div style="background-color: white; border: medium none; overflow: hidden; text-align: left; text-decoration: none;"> </div>

Nước là gì?

Giống như không khí, nước thì tối cần thiết cho đời sống, không có nước, ta không thể sống sót trong vài ngày được. Con người, cây cối và...

Đọc thêm »

03:14